A A A

ROZRYWKI

O racjonalnym wypoczynku nie może być mowy bez uwzględnię nia w planie zajęć codziennych pewnego czasu na rozrywki. Umiejęt ność właściwego organizowania sobie czasu wolnego od zajęć jest jedn z cech świadczących o kulturze człowieka. Trudno jest podać jaką uniwersalną receptę, gdyż rozrywki dobieramy sobie z reguły w za leżności od własnych upodobań. Niemniej jednak, podobnie ja w odniesieniu do innych form wypoczynku — również rozrywki na leży urozmaicać, gdyż i tutaj monotonia nie jest wskazana. W miar możliwości należy też tak dobierać rozrywki, aby równocześnie odno sić z nich jakieś trwalsze korzyści. W praktyce chodzi więc o to, aby nie tylko chodzić okresowo do kina czy teatru, ale aby odpowiednio dobierać sobie repertuar. Podobne uwagi odnieść można do innych form rozrywek, a zwłaszcza do korzystania z programu telewizji. Zbyt długie oglądanie programu jest niewskazane ze względów zdro­wotnych (notowano np. różne schorzenia oczu, szczególnie u dzieci), a ponadto pochłania czas, a tym samym eliminuje możliwości stoso­wania innych form wypoczynku czynnego. W korzystaniu z rozrywek obowiązywać powinno, tak jak i w in­nych dziedzinach działalności człowieka, zachowanie umiaru. Nie przeszkadza to, oczywiście, w kultywowaniu jakichś sprecyzowanych zainteresowań własnych. Większość ludzi ma swoje zamiłowania, swoje ulubione formy spędzania czasu wolnego i otoczenie uznaje to zwykle za element pozytywny. Chodzi jedynie o to, aby nie ograniczać się wyłącznie do „hobby", aby nie wpaść w przesadę. Dla wielu jeszcze ludzi pojęcie rozrywki kojarzy się z lokalem rozrywkowym. Jest to jednak skojarzenie związane co najwyżej z nazwą, gdyż trudno uznać za rozrywkę parogodzinny pobyt w po­mieszczeniu zadymionym, z reguły nie wietrzonym, pobyt zbyt często połączony z konsumpcją alkoholu. Bardziej właściwa byłaby tu nazwa — antyrozrywka. To samo zresztą może dotyczyć niektó­rych spotkań towarzyskich w lokalach prywatnych. Oczywiście nie należy i tutaj sprawy generalizować — spotkania towarzyskie z muzy­ką, tańcami, bezsprzecznie stanowią jedną z form rozrywek, pod wa­runkiem jednak, że są odpowiednio zorganizowane, że nie uczęszczamy na niezbyt często, i że nie trwają zbyt długo, tzn. nie burzą rozkładu zajęć lub nie pociągają za sobą uczucia wyczerpania w dniu następnym Rodzina stanowi najmniejszą, a zarazem podstawową komórkę społeczną, zwaną również mikroorganizmem społecznym. Rola ro­dziny polega przede wszystkim na stworzeniu środowiska dla wycho­wania potomstwa oraz na zapewnieniu dzieciom właściwych warun­ków rozwoju. Mówiąc o właściwych warunkach należy pamiętać, że nie ogranicza się to do zapewnienia warunków materialnych, ale przede wszystkim warunków właściwego rozwoju psychicznego każdego osobnika. Struktura rodziny ludzkiej jest zmienna. Nie we wszystkich cywi­lizacjach rodzina funkcjonuje na zasadzie identycznego modelu. Istnieją cywilizacje, w których istnieją związki poligamiczne (jeden mężczyzna posiada kilka żon), rzadziej — związki poliandryczne (jedna kobieta posiada kilku mężów). Mówimy o rodzinie matryjar-chalnej — kiedy istnieje przewaga wpływu kobiety, lub patryjarchal-nej — kiedy głową rodziny jest mężczyzna. Niezależnie od struktur cywilizacyjnych, na przestrzeni wieków ulegał zmianie model małżeń­stwa i rodziny nawet w naszej cywilizacji. W pewnych okresach mał­żeństwo służyło zabezpieczeniu umów i paktów (rodziny królewskie i magnackie), zabezpieczeniu majątku lub utrwalaniu pozycji społecz­nej. Oczywiście w tych warunkach małżeństwo nie mogło zabezpie­czać szczęścia małżonkom, nie o to zresztą chodziło. Ostatnie dziesię­ciolecia w naszym kraju spowodowały powstanie zupełnie innego mo­delu rodziny. Przy ogromnej różnorodności małżeństw, motywów jego zawierania, układów wzajemnego podporządkowania i dominacji — można pokusić się o wskazanie pewnych cech charakterystycz- nych współczesnych małżeństw polskich. Cechami takimi są: równo-rzędność obu małżonków i zanik dominacji mężczyzny oraz swoboda dobierania współmałżonków przy odrzuceniu ograniczeń religijnych, klasowych, środowiskowych itp. Mówiąc inaczej — w Polsce obecnie żenią się ludzie nie według decyzji rodziców, a własnego upodobania. Taka struktura małżeństw oczywiście może łatwiej zapewnić szczęście małżonkom. Jak powiedzieliśmy wyżej, rodzina jest pewnym związkiem spo­łecznym. Społeczeństwo jest zainteresowane w tym, by zawierane małżeństwa były szczęśliwe i prawidłowe. Splata się tu interes jednostki i społeczeństwa. Tylko dobrze dobrane, kulturalne i na zdrowych zasadach zawarte małżeństwo może stać się źródłem szczęścia małżonków. Ludzie szczęśliwi są także bardziej produktywnymi członkami społeczeństwa, lepiej pracują zawodowo, są także z reguły bardziej życzliwi dla innych współobywateli. Złe środowisko rodzinne jest bardzo szkodliwe dla potomstwa. Tylko kochające się, zgodne małżeństwo może zapewnić właściwą atmosferę wychowawczą dla dziecka. Niezgoda między rodzicami odbija się niekorzystnie ria dziecku. Rozpad rodziny — rozwód, stwarza dla dziecka bardzo trudne warunki. Dziecku'potrzebni są oboje ro­dzice. Dawniej sądzono, |że konieczna jest tylko matka — współczesna psychologia dostarczyła dowodów, że także rola ojca jest bardzo ważna. Szczególnie dziecko małe do pełnego szczęścia potrzebuje obojga rodziców żyjących w harmonijnym związku. Ze względu na wysoką rangę społeczną rodziców, należy zrobić wszystko co jest możliwe, by zapewnić właściwe warunki dla powsta­nia i funkcjonowania rodziny. W tym celu należy zabezpieczyć kilka podstawowych warunków: właściwe wychowanie i przygotowanie mło­dych ludzi do małżeństwa, zapewnić właściwy dobór małżonków oraz stworzyć warunki dla prawnego zabezpieczenia instytucji mał­ żeństwa.